Archiwum kategorii: Padaczka objawy

Migrena i aura

Zwiastuny napadu padaczkowego a aura

Zwiastuny napadów padaczkowych (inaczej objawy prodromalne) występują u około 30-50% pacjentów, częściej w przypadkach chorych na padaczkę ogniskową niż uogólnioną. Odczuwane są one na kilka godzin a nawet dni przed napadem padaczkowym.

Najczęstsze zwiastuny to:

  • Zmiany nastroju (depresja okołonapadowa)
  • Rozdrażnienie (wybuchy agresji, płaczliwość)
  • Zmęczenie
  • Bóle głowy
  • Zaburzenia koncentracji
  • Zaburzenia żołądkowo-jelitowe
  • Kłopoty z zasypianiem
  • Niesprecyzowane odczucia „że coś jest nie tak”

U części pacjentów w czasie trwania tych objawów obserwuje się zmiany w EEG, które mogą na minuty, godziny czy dni poprzedzać napad. Mechanizm powstawania zwiastunów nie jest dobrze poznany, aczkolwiek jest przedmiotem wielu badań pod kątem potencjalnego wykorzystania tego okresu do ostrzeżenia pacjenta przed zbliżającym się napadem. Być może w przyszłości możliwe byłoby opracowanie urządzenia ostrzegającego, które wykrywałoby zmiany w EEG, nawet dla osób nie odczuwających zwiastunów.

Co więcej, osoby które znają swoje zwiastuny mogą próbować zapobiec wystąpieniu napadu poprzez unikanie czynników wyzwalających napad ( np. unikanie sytuacji stresujących, zapewnienie sobie wystarczającej ilości snu) lub przyjęcie doraźne leków, albo naukę technik behawioralno-relaksacyjnych.

W odróżnieniu od zwiastunów, tzw. aura jest w istocie napadem częściowym prostym czuciowym:
– wzrokowym – chory widzi błyski
– słuchowym – chory słyszy dźwięki
– węchowym – chory czuje specyficzny zapach
Chorzy mogą też czuć specyficzne smaki lub wrażenia dotykowe na skórze.

Aura poprzedza na kilkanaście sekund napad częściowy złożony lub wtórnie uogólniony, ale może też się samoograniczyć lub być kontrolowana przez osobę chorą, zwłaszcza w przypadku napadu częściowego prostego. Pacjenci podają, że muszą wówczas skupić się na jakimś problemie, chodzić lub powtarzać określone słowa, a więc starać się odwrócić uwagę, lub rozcierać kończynę (w przypadku gdy napad polega na uczuciu mrowienia lub drętwienia).

Zarówno chorzy odczuwający zwiastuny jak i aurę są nadzieją na wypracowanie systemu ostrzegającego przed napadem i technik ograniczających ryzyko wystąpienia napadu.

Na podst. „Zwiastuny napadów i samokontrola” dr n. med. Beata Majkowska-Zwolińska EPI 1/2009

Napady padaczkowe a warunki pogodowe

Czy pogoda wpływa na napady padaczkowe?

Wielu pacjentów zauważa związek pomiędzy częstością napadów padaczkowych a warunkami atmosferycznymi. Część pacjentów gorzej znosi upał, część chłód, większość skarży się przede wszystkim na gwałtowne i nasilone zmiany pogodowe – w ciśnieniu atmosferycznym, temperaturze czy wilgotności powietrza czy gwałtownym wietrze.

Uczeni starali się od wieków sprecyzować warunki biometeorologiczne, które w szczególny sposób wpływają na częstotliwość napadów padaczkowych. Wśród podstawowych przyczyn wymienia się:

  • Wysoką temperaturę powietrza, duże różnice w temperaturze
  • Niską zawartość tlenu w atmosferze
  • Gwałtowne zmiany ciśnienia atmosferycznego
  • Wysoka wilgotność powietrza
  • Duże zachmurzenie, ciemność lub przeciwnie duże nasłonecznienie
  • Wyładowania atmosferyczne

Wśród opisywanych badań naukowych na uwagę  zasługują te, przeprowadzone w latach 90-tych w Klinice Neurologii i Epileptologii CMKP w Warszawie we współpracy z Instytutem Meteorologii i Gospodarki Wodnej (IMGW). Obserwacji poddano 72 pacjentów, którzy w czasie hospitalizacji mieli 185 napadów padaczkowych. Jednocześnie IMGW dostarczył dane dotyczące czynników biometeorologicznych w czterech sześciogodzinnych przedziałach każdej doby w roku.
Analizowano korelacje między występowaniem napadów a 12 wskaźnikami i 11 kompleksami pogodowymi. Badanie wskazują, na kilka podstawowych czynników pogodowych mających związek ze wzrostem częstości napadów.

  • Wysoka temperatura
  • Niska zawartość tlenu w atmosferze
  • Wysoka prężność pary wodnej w powietrzu
  • Gwałtowne zmiany wszystkich powyższych czynników

Podobne wyniki uzyskali uczeni z Kliniki Neurologii ze Specjalistycznego Szpitala Wieloprofilowego w Katowicach. W roku 2011 zespół lekarzy neurologów  opublikował w Neurologii i Neurochirurgii doniesienie na temat dwuletniej obserwacji zapisów EEG u 30 chorych na padaczkę, zgłaszających związek liczby napadów a warunkami pogodowymi. U pacjentów wykonywano badanie EEG dwukrotnie w każdej porze roku, zarówno w czasie stabilnego, jak i zmiennego ciśnienia atmosferycznego i temperatury powietrza. Dane meteorologiczne uzyskano z Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej w Katowicach. W sumie wykonano 240 zapisów EEG.

Zwrócono uwagę, że największy wpływ na ilość napadów padaczkowych miała niestabilna pogoda i to szczególnie w okresie zimy, wiosny i jesieni. Latem zmienność aury nie miała tak znaczącego wpływu na samopoczucie osób chorych na padaczkę. W okresie lata tylko u 7% pacjentów odnotowano wpływ zmian warunków atmosferycznych na częstość napadów, podczas gdy w okresie wiosny, jesieni i zimy zmienne warunki atmosferyczne powodowały zwiększenie częstości napadów prawie u połowy chorych zgłaszających taką zależność.

Zmiany napadowe w EEG (także subkliniczne – czyli bez widocznego/odczuwanego napadu padaczkowego) odnotowano najczęściej w zimie (odpowiednio u 43,3% kobiet i 63,33% mężczyzn).

Inne zagraniczne publikacje medyczne wskazują na możliwy związek większej ilości napadów, a nawet zespołu nagłej śmierci ze zmianami pola magnetycznego powyżej 50nT (plamy na słońcu).

Ponieważ jednak trudno jednoznacznie powiązać zmianę pogody z napadem padaczkowym, nie można farmakologicznie przeciwdziałać reakcji chorych na padaczkę. Nie może być mowy o zwiększaniu dawki leków przeciwpadaczkowych w okresie niekorzystnych warunków pogodowych. Jedynym sposobem wykorzystania informacji o nadchodzących zmianach pogody może być  minimalizowanie skutków tych zmian:

  • ochładzanie organizmu i przyjmowanie dużej ilości płynów w czasie wysokich temperatur ale z uwzględnieniem faktu, że nadmierna ilość płynów może zmniejszyć stężenie leku w organizmie.
  • unikanie zwiększonego wysiłku w czasie upałów
  • unikanie zaduchu i wietrzenie pomieszczeń
  • unikanie pomieszczeń o dużej wilgotności
  • rezygnowanie z nadmiernej aktywności w okresie przechodzenia frontów atmosferycznych
  • szczególnie uważne w tym czasie regularne przyjmowanie leków przeciwpadaczkowych, wysypianie się, unikanie alkoholu i innych używek, oraz u osób światłoczułych – fotostymulacji.
  • uniknie dużych różnic temperatur – przechodzenia z silnie klimatyzowanych pomieszczeń do bardzo nagrzanych

Na podst.
Weird Epilepsy Triggers…, epilepsytalk.com/2011/09/19/weird-epilepsy-triggers…/
Częstość napadów i czynność bioelektryczna mózgu u chorych na padaczkę w czasie stabilnego i zmiennego ciśnienia atmosferycznego i temperatury powietrza w różnych porach roku – doniesienie wstępne E. Motta, A.Gołba, A. Bal, Z.Kazibutowska, M. Strzała-Orzeł Neurologia i Neurochirurgia Polska 2011; 45, 6: 561-566
Nadmierne przegrzanie ciała może być niebezpieczne dla zdrowia J.Majkowski EPI 2 (34) 2009
Are geomagnetic disturbances a risk factor for the sudden unexplained death of epileptic children? R. Schnabel, T. May, M. Beblo, L. Gruhn International Journal of Biometeorology September 2003, Volume 48, Issue 1, pp 20-24

Epilepsja składanka

Stan padaczkowy

Stan padaczkowy – status epilepticus – to stan, w którym napad padaczkowy trwa nieprzerwanie  lub wielokrotnie powtarza się w dłuższym czasie. W 1993 roku Fundacja Epilepsji w Stanach Zjednoczonych zdefiniowała stan padaczkowy (SP) jako ciągłą aktywność napadową trwającą ponad 30 minut albo 2 lub więcej powtarzających się napadów, między którymi pacjent nie odzyskuje w pełni świadomości. W tej chwili – ze względu na rzadkość tak długiego napadu padaczkowego z jednej strony i na fakt, że destrukcyjne procesy w mózgu zachodzą dużo szybciej, przyjmuje się definicję stanu padaczkowego jako ciągłą aktywność napadową trwającą ponad 5 minut.

Wyróżnia się następujące podziały stanów padaczkowych:

Zgodnie z klasyfikacją ICD10 na:

    • G41.0 Stan padaczkowy typu „grand mal”
    • G41.1 Stan padaczkowy typu „petit mal”
    • G41.2 Złożony częściowy stan padaczkowy
    • G41.8 Inne stany padaczkowe
    • G41.9 Stan padaczkowy, nieokreślony

W oparciu o Międzynarodową Klasyfikację Napadów Padaczkowych (International Classification of Epileptic Seizures ILAE)

  • stan padaczkowy z uogólnionymi napadami drgawkowymi (ang. convulsive status epilepticus, CSE),
  • stan padaczkowy niedrgawkowy (ang. noncolvulsice status epilepticus, NCSE),
  • stan padaczkowy napadów częściowych prostych (ang. simple partial status epilepticus, SPSE).

Ze względu na etiologię

  • idiopatyczny,
  • objawowy wczesny i późny
  • gorączkowy
  • związany z postępującą encefalopatią

Oporny stan padaczkowy (ang. refractory status epilepticus), to stan padaczkowy trwający ponad 60 minut, nieodpowiadający na leczenie lekami pierwszego rzutu (benzodiazepiny, fenytoina) i będący bezpośrednim zagrożeniem życia. Oporny stan padaczkowy jest często wynikiem udaru niedokrwiennego mózgu czy zapalenia mózgu. Stanowi około 1/3 wszystkich stanów padaczkowych.

Wśród przyczyn wystąpienie stanu padaczkowego wymienia się:

  • pierwsze wystąpienie padaczki
  • zaburzenia w przyjmowaniu bądź wchłanianiu leków przeciwpadaczkowych. Zmiana leku bądź dawki leku, odstawienie leku
  • zaburzenia metaboliczne, hipoglikemia
  • udar mózgu, zapalenie mózgu, zapalenie opon rdzeniowo-mózgowych
  • uraz głowy
  • rzucawka ciężarnych
  • zatrucia

Stan padaczkowy wymaga zawsze pilnej pomocy medycznej. Jeśli jesteśmy świadkami przedłużającego się napadu padaczkowego powinniśmy zawsze wezwać pogotowie ratunkowe.

Przedłużający się napad padaczkowy prowadzi do zaburzeń homeostazy – czyli równowagi organizmu, a co za tym idzie do różnorakich  powikłań:

zmiany w układzie sercowo-naczyniowym i oddechowym

  • nadmierne wydzielanie śliny, ryzyko zachłyśnięcia i obrzęku płuc
  • podwyższenie ciśnienia tętniczego w początkowym okresie, niedociśnienie w późniejszym,
  • zaburzenia rytmu serca, częstoskurcz, arytmia

zmiany w układzie nerwowym,

  • wzrost ciśnienia śródczaszkowego,
  • spadek przepływu mózgowego,
  • niedotlenienie mózgu
  • wymioty, hipertermia

kwasica mleczanowa, hipoglikemia i hiperglikemia, wysoka gorączka

niewydolność nerek, leukocytoza

rabdomioliza – rozpad mięśni

Rokowania w przypadku stanu padaczkowego są bardzo poważne ale i bardzo różne. Niektóre dane wskazują nawet do 30% chorych. Zależy od wieku pacjenta – u dorosłych ryzyko śmierci jest większe niż u dzieci i od czasu trwania stanu padaczkowego. Oporny stan padaczkowy zwiększa ryzyko śmierci pacjenta nawet o 40% u osób dorosłych. Stąd konieczność wezwania pogotowia i wdrożenia leczenia na oddziałach intensywnej terapii.

Pamiętajmy, że:

  • jeśli napad padaczkowy trwa ponad 10 minut to sam nie ustąpi
  • im szybciej zaczniemy wyprowadzać pacjenta za stanu padaczkowego tym łatwiej
  • zawsze informujmy lekarza o przebytym stanie padaczkowym. Prawdopodobieństwo kolejnego długotrwałego napadu jest większe.
  • napady padaczkowe są różne i bardzo różnie przebiegają. W razie jakichkolwiek wątpliwości zawsze lepiej wezwać pomoc.

Źródła:

Stan padaczkowy. Obraz kliniczny i postępowanie, Iwona Mańka, Krystyna Pierzchała, Aktualn Neurol 2010
http://www.ilae.org
7 Things Everyone Needs to Know About Status Epilepticus, http://www.epilepsy.com
Status Epilepticus, http://lifeinthefastlane.com

Padaczka odruchowa

Padaczka odruchowa to typ padaczki, w której napad padaczkowy wywoływany jest przez bodźce:

  • wzrokowe
  • słuchowe
  • somatyczno – czuciowe
  • smakowo – węchowe

Najczęstszą odmianą padaczki odruchowej jest padaczka fotogenna, wywoływana bodźcami wzrokowymi – migającym, jaskrawym światłem, telewizją, światłami dyskotekowymi czy odbijającym się światłem słonecznym. Napady wywołane bodźcami wzrokowymi mają najczęściej charakter napadów nieświadomości czy toniczno-kloniczne.

Z kolei bodźce słuchowe wywołują padaczkę audiogenną, najczęściej w postaci napadów nieświadomości czy napadów częściowych. Napad padaczkowy wywołać może pisk, szczekanie, dźwięk dzwonka czy przejeżdżającej karetki.

U około 5% dzieci napad padaczkowy może być wywołany poprzez bodźce zapachowe i smakowe. Mogą to być napady uogólnione lub częściowe. Mogą pojawiać się na początku, w trakcie lub na końcu posiłku. Trwają od kilku sekund do kilku minut.

Często towarzyszą im ruchy tułowia i opadanie głowy. W zapisie EEG występują zmiany zlokalizowane w okolicy skroniowej środkowej i ciemieniowej oraz skroniowo-potylicznej. Zaobserwowano, że napad padaczkowy może być wywołany pokarmem, który ma właściwości alergenne lub zawiera substancje słodzącą – aspartam.

Na podst. Michalina Respondekźródło: Leuenberger-Karczmarczuk M., Sidor K., Horwat A., Padaczki odruchowe u dzieci, Nowa pediatria 2001Kozubski W., Liberski P., Neurologia, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2008

Muzyka fal mózgowych – wysłuchać napad padaczkowy

88_sPo trzech latach doświadczeń w październiku 2013 roku, urządzenie nazwane roboczo „stetoskopem do osłuchiwania mózgu” zostało oficjalnie przedstawione przez konstruktorów: profesor a muzyki Chris Chafe oraz profesora epileptologii dr Josefa Parvizi ze Stanford University. Prace nad urządzeniem rozpoczęli w poszukiwaniu artystycznych doznań; szybko jednak zdali sobie sprawę z możliwości praktycznego zastosowania tego urządzenia w medycynie.

Napady padaczkowe to nieprawidłowe wyładowania elektryczne w mózgu. Nie zawsze objawiają się ona drgawkami, widocznymi dla otoczenia. Czasem napad przyjmuje formę chwilowego wyłączenia świadomości, drgań grup mięśni lub napadowego odczuwania określonego smaku. Mimo że takie napady wyglądają mniej groźnie, są jednak także przyczyną niedotlenienia i degeneracji komórek w mózgu chorego. Dlatego ważne jest, aby wiedzieć kiedy one występują , w jakiej ilości i czy zastosowane leczenie zmniejsza ich liczbę.

Stetoskop do osłuchiwania mózgu to urządzenie, które przekształca wyładowania elektryczne fal EEG w dźwięki. Napad padaczkowy można zatem usłyszeć , a nie tylko zobaczyć na zapisie EEG. Ucho lekarza wydaje się być bardziej czułym i szybszym narzędziem, niż wzrok analizujący wydruk EEG. Urządzenie pozwala rozpoznać napad osobom nieprzeszkolonym w odczycie EEG np. rodzicom dzieci. Różnica w dźwiękach przy normalnym zapisie EEG i podczas wyładowań przy napadzie jest bowiem na tyle duża i znacząca, że „odsłucha” ją w zasadzie każda osoba z prawidłowym słuchem.

Urządzenie wymaga nadal dopracowania, jednak wiadomo, ze pewnego dnia stanie się przydatnym urządzeniem dla samych chorych, opiekunów chorych na padaczkę czy personelu medycznego.

Posłuchaj muzyki z mózgu

Na podst.
www.news.stanford.edu

Padaczkowe napady atoniczne

Padaczkowe napady atoniczne

Padaczkowe napady atoniczneNapady atoniczne, zaliczane do napadów uogólnionych, polegają na nagłej, bardzo krótkiej utracie napięcia mięśniowego – chory nagle wiotczeje, upuszcza przedmioty trzymane w rękach i upada „jak podcięty”.

Zanik napięcia mięśniowego trwa kilka sekund – nierzadko chory natychmiast podnosi się sam w pełni przytomny. Częstym powikłaniem napadu atonicznego są urazy głowy, obtarcia i skaleczenia. Napady atoniczne występują w każdym przedziale wiekowym, jednak najczęściej dotyczą dzieci (1-3% dzieci z padaczką).

Zobacz jak wygląda napad atoniczny >> http://www.youtube.com/watch?v=9obFVWW47NE

Napady atoniczne występują często z innymi typami napadów: miokloniami (regularne skurcze grup mięśniowych) czy napadami tonicznymi (wyprężenie całego ciała). Przy częstych napadach atonicznych zaleca się noszenie chorym kasków ochronnych na głowę.

Przeczytaj też o charakterystycznych cechach napadów mioklonicznych

Na podst.
Seizures In Children – M. Friedman et al. Pediatr Clin N Am 53 (2006) 257– 277